Ontwikkelingsbudget stagneert ondanks toenemende wereldwijde uitdagingen door terugtrekkende donoren

Den Haag – 9 april 2018

Dat blijkt uit de vrijgegeven voorlopige cijfers over 2017 van de Development Assistance Committee (DAC) van de Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling (OESO).

Het totale budget voor ontwikkelingssamenwerking (ODA) daalde in 2017 tot 146,6 miljard dollar (een daling van 0,6% ten opzichte van 2016 in reële termen). Dit is hoofdzakelijk het gevolg van de daling van de bestedingen voor eerstejaarsopvang van vluchtelingen in de donorlanden zelf. Zonder deze kosten zou, wereldwijd gezien, ODA met 1,1% gestegen zijn. Echter, zelfs met deze kosten uit het de ODA-statistieken gefilterd, heeft meer dan de helft van de DAC-doneren bezuinigd op het budget voor ontwikkelingssamenwerking, waaronder Nederland.

Positief was de trend dat de bilaterale hulp richting de minst ontwikkelde landen (MOL’s) steeg met 4%. Er is echter ook een zorgwekkende trend: het budget toebedeeld aan noodhulp is gestegen met 6% in vergelijking met 2016. Dit geeft aan dat donoren focussen zich meer op kortetermijnoplossingen richten dan op de langtermijn uitdagingen waar we voor staan.

Het budget (gerekend in percentage van het BNI) dat Nederland uitgaf aan ontwikkelingssamenwerking is in de afgelopen 45 jaar nog nooit zo laag geweest. Slechts 0,6% van het BNI werd uitgegeven aan ontwikkelingssamenwerking, daar de internationale norm 0,7% is. Daarnaast gaf Nederland van het al ingekorte budget, 16,9% uit aan de eerstejaarsopvang van vluchtelingen in Nederland, een verdubbeling ten opzichte van vorig jaar. Als we de kosten voor de eerstejaarsopvang niet mee zouden rekenen, komt Nederland uit op een daling van maar liefst 11,5% van het budget voor ontwikkelingssamenwerking. Hierbij is de daling van het budget voor ontwikkelingssamenwerking een van de grootste onder de DAC-donoren.

Eefje van Esch, ONE in Nederland
“We zien nogmaals dat Nederland zijn plek in de kopgroep echt verloren is. De bezuinigingen van de vorige kabinetten werken nog steeds door in het ontwikkelingsbudget. Met de wereldwijde uitdagingen waar we op dit moment voor staan is het vreemd dat we er juist nu voor kiezen dat we minder uitgeven aan de strijd tegen extreme armoede, het voorkomen van voorkombare ziekten en economische vooruitgang van ontwikkelingslanden.

Daarnaast is het geld wat wordt uitgegeven aan eerstejaarsopvang van vluchtelingen in Europa en Nederland, en daardoor niet aan de armste ter wereld, een rem op de strijd tegen extreme armoede. Nu is het tijd voor de donorlanden zoals Nederland om zich te concentreren op het bereiken van de ‘s werelds meest kwetsbare mensen, niet in het opblazen van hun al lage cijfers van ontwikkelingssamenwerking.

Het nieuwe kabinet heeft extra investeringen in haar regeerakkoord extra investeringen beloofd. Het is echter nog maar de vraag of dit ook daadwerkelijk tot een substantiële verhoging leidt in het ontwikkelingsbudget, daar geld uit 2018 ook deels eerder is uitgegeven voor de eerstejaarsopvang van vluchtelingen, plus de stijging van het BNI loopt niet gelijk met de extra investeringen in het ontwikkelingsbudget”

EINDE

Noot voor de redactie
De officiële cijfers van de OESO kunnen hier worden gedownload. Dit zijn voorlopige cijfers die later dit jaar zullen worden bevestigd.

OVER ONE: ONE is een internationale lobby- en campagneorganisatie met meer dan 9,5 miljoen leden die zich inzetten om extreme armoede en voorkombare ziekten de wereld uit te helpen, vooral in Afrika. Als onpartijdig organisatie verhogen we het publieke bewustzijn en zetten politieke leiders onder druk om beloftes te doen en na te komen, voor de bestrijding van AIDS en voorkombare ziektes, het verhogen van investeringen in de landbouw en voeding, en vragen om meer transparantie in de programma’s rondom armoedebestrijding. Lees meer op www.one.org

De OESO en Official Development Assistance (ODA): De Development Assistance Committee (DAC) van de Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling (OESO) definieert ontwikkelingshulp en controleert de financiële stromen naar ontwikkelingslanden. De commissie meet hulpstromen sinds 1961.

Speciale aandacht is besteed aan de officiële en concessionele deel van deze stromen, gedefinieerd als “Official Development Assistance” (ODA). De DAC definieerde ODA voor het eerst in 1969, en scherpte de definitie in 1972 aan. ODA is de belangrijkste manier om vrijwel alle doelstellingen rondom ontwikkeling en de effectiviteit van ontwikkelingssamenwerking te meten. De definitie is van groot belang voor de mondiale doelstelling dat donorlanden de afgesproken 0,7% grens van hun BNI besteden aan ontwikkelingssamenwerking.

Meer informatie: Eefje van Esch, ONE in Nederland via +44 7557 743 329 of [email protected]