Nobelprijswinnaars voor de Vrede bestrijden het gebruik van seksueel geweld als oorlogswapen
Meisjes en vrouwen

Nobelprijswinnaars voor de Vrede bestrijden het gebruik van seksueel geweld als oorlogswapen

Sluit je aan

Sluit je aan bij de strijd tegen extreme armoede

Dit artikel werd oorspronkelijk geschreven in het Engels door Crispin Kyalangalilwa, Ted Siefer en Nerijus Adomaitis, en bewerkt door Angus MacSwan voor de Thomson Reuters Foundation. Het werd gepubliceerd op de website van Reuters. Vertaling door Kerime van Opijnen, ONE.org

Denis Mukwege, een gynaecoloog die slachtoffers van seksueel geweld helpt in de Democratische Republiek Congo (DRC), en Nadia Murad, een Yezidi vrouwenrechten activiste en zelf een slachtoffer van seksuele slavernij door IS, wonnen op 5 oktober 2018 de Nobelprijs voor de Vrede. Ze worden beide geëerd voor hun strijd tegen het gebruik van seksueel geweld als oorlogswapen, zei het Noors Nobelcomité.

“Denis Mukwege is de helpende hand die zijn leven heeft gewijd aan het beschermen van slachtoffers. Nadia Murad is de getuige die verteld over het misbruik en de mishandelingen van vrouwen zoals zij,” stelt het comité in hun toespraak. “Ze hebben zich beide ingezet voor de zichtbaarheid van seksueel geweld in oorlogssituaties, zodat de daders ter verantwoording kunnen worden geroepen.”

Mukwege is de directeur van het Panzi Ziekenhuis in Bukavu, in het oosten van Congo. Zijn kliniek ontvangt duizenden vrouwen ieder jaar. Vele van hen hebben operaties nodig door seksueel geweld. Murad is een Yazidi activiste die pleit voor het welzijn van vluchtelingen en de Iraakse minderheid waar ze bij hoort, en vrouwenrechten in het algemeen. In 2014 werd ze tot slaaf gemaakt en verkracht door IS in Mosul. “Verkrachtingen tijdens oorlogen zijn al eeuwenlang misdaden, maar het waren lang vergeten misdaden. Deze twee winnaars belichten die misdaden,” zei Dan Smith, Directeur van het Stockholm International Peace Research Institute (SIPRI) tegen Reuters.

Mukwege won eerder al de Mensenrechtenprijs van de Verenigde Naties en de Europese Sacharovprijs. Hij droeg zijn Nobelprijs op aan alle vrouwen die zijn getroffen door seksueel geweld. Hij heeft al vele vrouwen geopereerd nadat ze door gewapende mannen zijn verkracht en verminkt, en hij voert acties om aandacht te vragen voor het lot van deze vrouwen. Daarnaast biedt hij ook hiv-behandelingen aan, evenals gratis kraamzorg.

Ondanks dat de Tweede Congolese Burgeroorlog, die meer dan 5 miljoen mensen het leven koste, officieel in 2003 eindigde, is er nog steeds veel geweld door milities. Het Panzi Ziekenhuis is eerder ook doelwit geweest van bedreigingen. In 2012 werd er ook in Mukwege’s huis ingebroken door twee gewapende mannen die zijn dochter onder schot hielden en hem en zijn bodyguard beschoten. Kort voor die aanval had Mukwege massale verkrachtingen en de straffeloosheid in de DRC veroordeeld in een toespraak aan de Verenigde Naties.

Mukwege stond in de operatiekamer toen hij het nieuws hoorde. Later, tijdens een persconferentie in het ziekenhuis, zij Mukwege dat de prijs een belangrijke erkenning was voor het trauma van vele vrouwen. “Beste dappere overlevers van over de hele wereld, ik wil jullie graag vertellen dat door deze prijs, de wereld naar jullie luistert en onverschilligheid afwijst, de wereld weigert jullie leed nog langer vanaf de zijlijn toe te zien,” zei hij.

Overleven

Murad zei dat zij haar prijs deelde “met alle Yazidi’s, met alle Irakezen, Koerden en alle minderheden en alle overlevers van seksueel geweld overal ter wereld”.

“Ik zelf denk aan mijn moeder, die vermoord werd door Daesh [red. de Arabische naam voor IS]” zei ze tegen Reuters. Murad was 21 jaar oud toen IS haar dorp in noord Irak binnenviel in 2014. De militanten vermoorden diegene die weigerden zich tot de Islam te bekeren, waaronder zes van haar broers en haar moeder. Samen met vele andere jonge vrouwen uit haar dorp werd Murad gevangengenomen door de militanten en verschillende malen verkocht als seksslavin. Ze wist te ontsnappen met de hulp van een Soenitische Moslimfamilie in Mosul, toen IS’s de facto hoofdstad in Irak, en ze werd daarna een voorvechter voor de rechten van haar gemeenschap.

In 2017 publiceerde Murad haar biografie “The Last Girl” waarin ze in detail verteld over de vreselijke maanden in gevangenschap, over haar ontsnapping en haar ontwikkeling als activiste. “Op een gegeven moment zijn er alleen nog maar verkrachtingen, niets ander. Dat wordt je normale dag,” schreef ze. De Verenigde Naties hebben de aanvallen van de Soenitische militanten tegen de religieuze minderheden in het Noorden van Irak een genocidecampagne genoemd.

Haider al-Abadi, de Iraakse Premier, heeft Murad gefeliciteerd met haar prijs, en Vian Dakhil, een Yazidi’s parlementslid in Irak, zei: “Dit is een overwinning van vrede en het goede over de duistere krachten.”

Murad, die net als Mukwege eerder de Europese Sacharovprijs won, is na Malala Yousafzai de jongste Nobelprijswinnaar.

De Nobelprijs wordt uitgereikt in Oslo op 10 december, de sterfdag van de Zweedse industrieel Alfred Nobel die de prijs oprichtte in zijn testament in 1895

ONE verwelkomt de bijdragen van gastbloggers, maar onderschrijft niet automatisch de opvattingen, programma’s of organisaties die worden vermeld.

Sluit je aan bij de strijd tegen extreme armoede

Door te tekenen aanvaard je ONE’s privacy beleid, inclusief de informatieoverdracht van jouw gegevens naar de ONE.org servers in de Verenigde Staten.

Wil jij op de hoogte blijven over hoe je extreme armoede kunt helpen bestrijden?

Schrijf je nu in om de e-mails van ONE te blijven ontvangen. Zo kun je blijven meedoen samen met miljoenen mensen ter wereld die actie ondernemen om extreme armoede en voorkombare ziektes uit de wereld te helpen. Wij vragen jou uitsluitend om je stem, nooit om geld. Je kunt je uitschrijven wanneer je maar wilt.
Privacy options
Weet je het zeker? Als je 'ja' selecteert, kunnen we je laten weten hoe je een verschil maakt. Je kunt je uitschrijven wanneer je maar wilt.

Door te tekenen aanvaard je ONE's privacy beleid, inclusief de informatieoverdracht van jouw gegevens naar de ONE.org servers in de Verenigde Staten.

You agree to receive occasional updates about ONE’s campaigns. You can uitschrijven at any time.

Deze site is beveiligd met reCAPTCHA. Het privacybeleid en de servicevoorwaarden van Google zijn van toepassing

Gerelateerde blogs